Björk

Z Nonsensopedii, polskiej encyklopedii humoru
Björk na koncercie

Mam na imię Björk, rymuje się z jerk.

Björk rozwiewa wątpliwości o sposobie wymowy jej imienia

Jestem wdzięcznym grejpfrutem!

Björk po otrzymaniu nagrody na Brit Awards 1998

Björk (właśc. Björk Guðum… Gudmur… Gurmunds… Córka Guðmunda; ur. 21 listopada 1965 w Reykjavíku) – islandzka piosenkarka, autorka tekstów, producentka, aktorka i feministka. Jest od lat najbardziej kojarzoną osobowością, pochodzącą z Lodowej Wyspy. Może dlatego, że jedyną.

Młodość

Björk wychowała się w komunie hipisowskiej, która każdy dzień spędzała na chlaniu, jaraniu i przedłużaniu gatunku ludzkiego. Kiedy Bdżork chyba tak to się wymawia miała niespełna rok, jej ojciec dał dyla z tamtego gniazda rozpusty, a matka związała się z muzycznym świrem, który uczył Björk śpiewu darcia japy codziennie na szczycie najwyższej góry Rejkjawiku.

Swoją pierwszą płytę zatytuowaną Björk wydała w wieku jedenastu lat, a jej zawartość jest porównywalna z dotychczasowym dorobkiem Arki Noego. Po wejściu w wiek dojrzewania założyła punkowy zespół Tappi Tíkarrass, co znaczy tyle co Wsadź se korka w dupsko. Potem dołączyła do zespołu KUKL, z którym po raz pierwszy opuściła Islandię, aby dać koncert w jakimś zadymionym barze w Wielkiej Brytanii. Zza oceanu wróciła z wielkim brzuchem. Żeby zachować pozory, na czas przyjścia na świat jej syna Sindriego wzięła śluba z jego ojcem El Donem, ale rozwiodła się parę miesięcy po narodzinach dziecka.

W międzyczasie parę indywiduów wykruszyło się z KUKL, a ci, którzy mieli jeszcze siłę obcować z Björk, kontynuowali punkowo-pseudorockowe rzępolenie jako The Sugarcubes. Śpiewali balladki o urodzinach, papierze Regina i jedzeniu menu. Wkrótce kostki cukru wyleciały koncertować do Kanady, gdzie podobno ich pokochano, jednak nikt nie wiedział, skąd przyjechali. Po powrocie z Hameryki Północnej miała serdecznie dosyć kolegów z zespołu, którzy chcieli go zepchnąć z chwiejnych torów muzyki niszowej w kierunku mainstreamu. Oni natomiast nie mogli znieść tego, że Björk nie myła włosów i nie goliła pach.

Trochę później

Jej pierwszy album na serio, nie wiedzieć czemu zatytułowany „Debut”, ukazał się w 1993 roku. Zawierał on dźwięki, o których nie śnili nawet najznakomitsi krytycy muzyczni. Siedem lat później wystąpiła w filmie „Tańcząc w ciemnościach”, w którym zagrała niewidomą Czeszkę ze schizofrenią. W tej roli czuła się jak ryba w wodzie i ciężko było się z nią rozstać.

Nieco później poznała swojego przyszłego męża, rąbniętego amerykańca Matthew Barneya. Była w nim tak zakochana, że nagrała o nim cały album (!) o nazwie „Vespertine” (w Polsce znany jako „Wieśpierdzine”). Zgodziła się zagrać w jego filmie „Drawing Restraint 9”, w którym oboje zamieniają się w wieloryby. Mniej więcej po piętnastu latach małżeństwa, Barney zostawił Björk wraz z ich córką[1], o czym zrozpaczona artystka również nie omieszkała zrobić albumu o tytule przypominającym nazwę żelu do higieny intymnej[2].

Styl muzyczny

Björk tworzy muzykę awangardową, zarówno w aspekcie melodii, sposobu śpiewania jak i tekstów piosenek. Typ głosu artystki to sopran sjöpprán, czyli wysoki, skrzeczący i niszowy (czytaj: nie wszystkim przypada do gustu). Za czasów KUKL Darła Japę™ w iście rockowy sposób, co lubiła też praktykować później, na albumach solowych. Odbiło się to jednak na jej zdrowiu, bo później na jej strunach głosowych znaleziono dziwne rzeczy.

Islandka śpiewa po angielsku[potrzebne źródło] i islandzku. Tematy jej tekstów najczęściej wprawiają słuchaczy w osłupienie, dzięki głębokim i wymownym metaforom.

Przykładowy cytat z utworu Hunter:



Cquote2.svg

Myślałam, że zorganizuję wolność,
jakie to skandynawskie z mojej strony.[3]
Cquote2.svg

W piosence Bachelorette mamy:



Cquote2.svg

Jestem fontanną krwi w kształcie dziewczyny.[4]
Cquote2.svg

I fragment Alarm Call:



Cquote2.svg

Nie jestem jeCenzura2.svgną buddystką, ale to jest oświecenie![5]
Cquote2.svg

Utwory

  • Human Behaviour – Björk śpiewa o tym, że uważa niektórych ludzi za dziwnych. I vice versa.
  • Army of Me – „Jeśli jeszcze raz będziesz miał wąty, to przyjdę z kumplami”, śpiewa Björk. Piosenka jest odpowiedzią na opinie krytyków, którzy nazwali jej album postmodernistycznym jazgotem. W teledysku jest u dentysty, który przebrał się za goryla.
  • Isobel – Björk zapowiada ślub z samą sobą. Bardzo feministyczny utwór.
  • Hyperballad – o jej porannej rutynie, polegającej na zrzucaniu butelek i sztućców z wysokiej góry. Zastanawia się też, czy sama się z tej góry nie zjBlad.pngać. W teledysku głównie leży i nic nie robi[6].
  • Possibly Maybe – czyli możliwe, być może. Znów przekomarzanie się z krytykami – może zacznie pisać normalne teksty, może nie.
  • I Miss You – refleksje napalonej singielki. „Tęsknię za tobą, ale jeszcze cię nie poznałam.” W teledysku do piosenki pokazuje cycki, co później podchwyciła również Madonna.
  • Jóga – o jodze przyjaźni i emocjönalnych krajöbrazach.
  • All Is Full of Love – Björk przestaje się pilnować i śpiewa tutaj na całe gardło. Teledysk kontrowersyjny, bo całują się dwa roboty.
  • Pagan Poetry – na początku utworu jest mocno abstrakcyjny tekst (jak wskazuje tytuł), potem Darcie Mordy™, a ku końcowi Björk w kółko śpiewa „I love him”, co sugeruje, że oszalała z miłości. Tą teorię potwierdza ponowne wyeksponowanie swojego biustu w teledysku oraz wykorzystanie zamazanych scen intymnych z jej udziałem.
  • Ancestors – jeden z najbardziej pojSłuchacz jedynego słusznego radia ocenzurował ten niegodny fragmentnych utworów tej kobiety. Składa się z jęczenia, szlochania, wzdychania no i oczywiście tradycyjnego Darcia Japy™ na tle subtelnego pianina.
  • Crystalline – strasznie kiczowaty utwór. Przez cały czas słychać wkurzające dzyń dzyń dzyń dzyń, a na końcu, ni to z gruchy ni z pietruchy, pojawia się elektroniczna wstawka á la Skrillex.

Ciekawostki

  • Björk uważa, że tworzy muzykę popularną.
  • Napisała piosenkę dla Madonny, jednak była tak dziwaczna, że w finalnej wersji zachowała się zaledwie jedna zwrotka tekstu.
  • Pobiła reporterkę po przyjeździe do Bangkoku, bo ta pytała jej małego synka o przyszły album.
  • Na czerwony dywan ubrała sukienkę z łabędzia i miała torebkę w kształcie jajka.

Zobacz też

Przypisy